Albade.com
Pėrshendetje vizitor i nderuar...
Me sa duket, ju nuk jeni identifikuar akoma nė faqen tonė, ndaj po ju paraqitet ky mesazh per tju kujtuar se ju mund tė identifikoheni qė tė merrni pjesė nė
diskutimet dhe temat e shumta tė forumit tonė.

- Nė qoftė se ende nuk keni njė Llogari personale nė forumin tonė, mund ta hapni njė tė tillė duke u Regjistruar
-Regjistrimi ėshtė falas dhe ju merr koh maksimumi 1 min...

Me Respekt dhe Kėnaqėsi:
Staffi i Forumit Albania Server Forum

Vizitor tė nderuar dhe tė rrespektuar nėse dėshironi qė pop login tė mos shfaqet klikoni butonin DO NOT DISPLAY AGAIN
Mirė se vini nė forumin "www.Albania.bestgoo.com". Ju dėshirojm argėtim tė kėndshėm, kaloni sa mė mirė nė mesin tonė.

Share | 
 

 Jeronim De Rada

Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Shko poshtė 
Shko tek faqja : Previous  1, 2
AutoriMesazh
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:04

Kangjelji XXVI


Friti era prapa shpivet.
Motera ime vogelja
veshet e me ljahjet,
mer geljper e pethit,
uljet dreq dejtit.
Rij mbi ujet illi dites.
Tek throni aferith
i fjantakset zonja ime,
ce nje kez terjorenej,
si ajo kishe zakon.
Nusia : - Ashtu, bir, dielli ce dihet
vajzes ce cjon te ljar
me se dheut i qeshenith.
Ajo vash shume e aksem
ritjet te hje` e s`emes
ljipisjare, e qetemez,
pjono statin me gadhi,
shpivet ecen si nje ill.
Bilja e gjitonies
me e ruan e disheron
ajo zonj t`e kumandonj.
Gjifriturat kopilje
ndat shpi dojn te zon
deljemjer o mbe prament.
Kur ljereu shpin e t`et
gjitonit u erretin :
e ziljistin fanemir
katundin e dhenterrit.
Kur vedes, ka der e te zotit
shkon e jema e qanith.
Ce ajo thoj, u fanarosa,
e me pa e ruati vashen
e beri buzen mbe gaz,
gazi te vedekure.
Motera ime e marmarost
sit me shtu nder cerjet.
Ish throni i ljeriem,
nkuqejin rempt diellit
vert e qeramidhevet.
Posht te ljumi shelqet,
te ftohet, te sbardhuris
era tundenej mbe hje.



Kenga XXVI


Era fryu prapa shpive.
Motra ime e vogela
vishet edhe lahet,
merr gjilper` e pene
e me ulet kundrejt detit.
Rri mbi uj` ylli i mengjesit.
Afer , mbi fron i fanepset
zonja ime tek qendis,
sic e kish zakon, nje keze.
Nusja : - Ashtu, bij`; dielli qe del
vajzes se lare i qesh
me shume se dheut.
Ajo vashe aq e gjalle
rritet nen hien e s`emes
e qete e e dhemshur,
shtatin plot me hire,
shpive ecen si nje yll.
E bija e gjitones
ma kundron e deshiron
ajo zonj` ta komandoje;
cupat gjifryra
asaj dere e duan burrin,
ndo bari, ndo me parmende.
Kur e la shtepine e t`et,
fqinjeria u erresua
edhe zilisnin fatmadhin
katundin e dhendrrit.
E ne vdekte , i shkon mema
nga dere e te shoqte e qan.
Ajo flit – e une u dhashe,
me pa dhe veshtroi vashen
e beri buzen me gaz,
nje gaz prej se vdekure.
Motra ime e marmarosur
me shtiu syte ne fytyre.
Froni ishte i liruar,
rrezet e diellit skuqnin
streht` e qeramidhevet.
Posht` te lumi, shelgjet,
te zberdhulur e te ftohte,
era i tundte gjithe hir.

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:04

Kangjelji XXVII


Vasha e meruamez
hiri tek e emta.
Vasha : - Ulju e bem keshetethin.-
Dreq shpis zotit u ulj.
Bij djelli ka dera
afer djep e pes thelleza
nen thronet shkarareshin.
Vashes ljot i ranith
t`emtes nde dorjet.
E emta : - C`e heljmi it, bir?
Vasha : - Heljmi im shume i keq :
njota vet per vetehen
fanemirat keto zoge
bushteren njerk se kanith.
- Vajz, e bilj e sime moter,
ndo ti ben buzen mbe gaz,
ndo ti fjet, ndo shtie sit,
zemerat gjith te duani mir.
- Porsi mua se me veljen:
s`e mema te me shog.
Nat e dit je me gjerton
njerka bushtera ce kam.
- Mos me qaj ti, bilja ime.
Nani shpet vete martuar
e te zoti fanemir
gjith garron ti keta heljme.
Vajza me nje sheretim
goljq keshetethin e art,
beri e shiti ljotezit,
sit i llamparistin :
- Njeter sa kam te ronj ?



Kenga XXVII


Vasha e mjeruarez
hyri tek e emta.
Vasha : - Ulu e beme gershetin.
Ndejti drejt shtepis` se zotit.
Dielli binte qe nga dera
afer djepit pes` thelleza
nen frone perpushnin.
Vashes i shpetuan lotet
mbi doren e s`emtes.
E emta : - Cčshte helmi yt, moj bije?
Vasha : - Helmi im eshte i madh shume.
Pa shih keta zogj qe rrojne
vetem , po fatbardhe : s`kane
njerke egersire.
- Vajze, bije e sime motre,
ndo ti ben buzen me gaz,
ndo ti flet o shtie syte,
s`gjendet zemer qe s`te do.
- Porse mua nuk me vlen :
s`eshte mema te me shohe.
Nat e dite me qorton
njerka mizore qe kam.
- Mos me qaj ti, bija ime :
tani shpejt me vete nuse
e te zoti yt fatmire
gjithe helmet i harron.
Vajza me nje psheretime
terhoq gershetthin e arte,
beri e fshiu lotezit,
syte i shendriten
- E sa kam te rroj akoma ?

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:05

Kangjelji XXVIII


Ran kumbort e tamburini
e nje tremb ljesh e mundash
vet ce piksi mema ime
ime moter matenej
me nde krie nje sqep te zi.
Trimit, ce t`i mir te biljen,
ajo e piksi per spervjer,
naten ce te gapnej
nj`ushter kur te qellenej;
por s`e dij motera ime.
Perandajna ajo , e garruam,
vetejui kuljtonej memen,
kriepjugurosuren
e te varri e pa njogur,
e me ljot ju mbjuani sit.
Si hroaz mbi shtrat e nuses
shpis i qeshen mjezedit
e se ndien e paroni
kurm e saj me ljesht e bukur.
Uljet afer e ruata.
Formadhe mema ime
pat bes me ushteren
Arberit t`i ndihja;
e lja besa e pra vediq.
E kuljtova e , ka dukej
kopeshti , u prora e qajta.
Arat e skaljiseme
shi i but bunarenej.
Vernikokula me ljulje
e perflushur , si nje valle
ce uljet e me pret nusen,
prit te djellat me karpua.
Motra : - Triesa e shtruame,
throni afer , moj vella,
via ljevrosu. Ashtu kopilj
mose ri ti heljemuar.
Milosao : - Motera ime vogelja,
pra ce shpin ti me rezove,
u te shoh te ljodhetez,
vetemez te paruatur…
- Dhoks paft zoti nder qiell
ce na mori zonjen mem!...
Porsi ajo ce te na rie
me ampni je te na kuljtonj
ndo mos…- Ti fanemir
mose bere ate ce doj
ajo e mjelj, e fjejte naten,
ndenje diten te peshtjeri,
si nje drit ce dhezjet
e shkeljqen njera ce shuhet,
ne jeta me doj te jeter.
Mua nj`e guaj me reshti memen.
- Mema pat shume gadhi,
porsi ajo moter e mjelj,
me peshtjer e vapehtez,
i l`ja statin tim vellau
si drita me ri tek illi.
Te zezen per te varesur
ce e do e neng e lje ,
ashtu gjith ce me garruan?
Sa e bukur kish ljer!...
Sa hje nd`ato zakon!



Kenga XXVIII


Rane kembore e tambure.
Me nje vel te zi ne krye,
ime moter maste
nje trembe lesh e mendafsh,
qe e kish tisur vete mema.
Trimit qe do i mirr te bijen,
ia kish tisur per shatore,
qe te hapte naten
ushterise kur t`i printe;
por s`e dinte motra ime
e prandaja, e harruar,
filli vetem kujtoj memen,
kryepluhurosuren
e qe s`njihej me te varri;
iu veshen syte me lot.
Ish pa jete si piktura,
qe mbi shtratn` e nuses
ne mesdite i qesh shtepise
e s`e ndjen kurmin e saj
me ate flok te bukur.
Ulur prane, une e veshtroja.
Madheshtorja mema ime
pat besuar qe me ushtri
Arberit une t`i ndihja;
e la besa edhe vdiq.
E kujtova dhe, nga duket
kopshti, u ktheva e qava.
Arat e prashitura
shiu i bute i bunarte.
Kajsia me lule
frushkullonte si nje valle
qe ulet e me pret nusen,
pret te dielat plot fruta.
Motra : - Ja tryeza e shtruar,
froni prane, o vella;
hajde, ngushellohu,
kaq i ri dhe vec helmuar!
Milosao : - Motra ime e vogela,
pasi m`ujdise shtepine,
po te shoh te lodhur, vetem,
e qe s`te hedh syt` njeri…
- Lavdi paste ne qiell zoti,
qe na mori zonjen meme!...
Kur te na kujtoje ajo
nga vendi i paqes,
njesoj eshte…- Ti je e lumtur
se gjithnje si desh e mjera
bere : diten punove,
naten fjete, si nje drite
qe ndizet edhe shkelqen
gjersa shuhet, edhe botes
me s`i lypset.Mua memen
nje e huaj ma largoi.
-Mema pat shume gezime,
porse ajo moter e mjere,
punetore e varfer,
i la shtatin tim vellai
si drita qe rri tek ylli.
C`e merzit te zezen?
Perse nuk e le te qete,
pasi te gjithe e harruan?
Sa e bukur kishte lere!...
Sa hie ne ato zakone!...

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:05

Kangjelji XXIX


Ujte gumbur, ra vorea,
malje e shehe u veshetin.
U , si udh e engjellit,
ver , te shoh e trembjem.
Djaleri ce jeten bushter
neng njogu , me te qeshen
si shtjerrat nde barishtet.
Deg e trentafiljevet
shkunden shithin mb`ajrit,
vashes i mbjon keshetethin
ce piksi me jothi ;
mbjon djalj e gjitonies
c`i ljuan te preheri.
Ajo e puthen e me nkuqet,
se fjantaksen djalj e mallit
ce asaj t`i ljehjej.
Buten peljat se t`i hipinj;
pendet zogjevet i shkuljen
burri kriet per te stoljisur ;
si vorea perthajti ljuljet,
shakemisen sheshe sirk
nje te veshures te benj ;
fanemire nde piksenej
rempet e djellit !
Vera me e magjepsenith :
Lulje te bardha , ljulje te verdha,
te pergapeta , te vjerra,
dojn goljen sa t`i fjisin .




Kenga XXIX


Ujerat mene, ra veriu,
male dhe sheshe u veshen.
Si udhen e engjellit, vere,
te shoh edhe trembem.
Djemt`, qe boten shtrige
njohur nuk e kane, qeshin
porsi shqerrat ne livadhe.
Degt`e trendafilave
shkundin vesen edhe vashes
mbi gershetethin i bie,
qe pleksi me vjollca;
bie mbi foshnjen e fqinjes,
qe i lot te preheri.
Ajo e puth e me skuqet,
se mendon te djali i mallit,
qe nje dite do t`i leje.
Pelat zbuten per te hipur;
burri shkul pendet e zogjve
te stolise kryet;
si veriu qe perthan lulet,
ai prish nje shesh me sirq,
qe nje rrobeze te beje;-
fatbardhe sikur te tiste
rrezet e diellit vete!
Vera e magjeps me shume :
lule te bardha , lule te verdha,
te perhapura, te vjerra,
duan vec goje t`i flasin.

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:05

Kangjelji XXX


Friti er e maljevet
e rrezoi hjen e ljisit.
Gjaku im te ljumi Vodhit.
Gapni spervjerin,
ushtertor, u te me shoh
Skutarin e time moter
te finestera kuntrelja.
Me atje se zegjoniem
ljuljevet ce tunden era
si suvalj e pafernuam.
Mbjidhen shoket mbremanet
nde katund , nde vateret, -
u m`i lje si enderrez.

S`e me e Milosat.




Kenga XXX


Fryjti era e maleve
dhe rrezoi hien e lisit.
Gjaku im te Lumi i Vodhit.
Hapeni shatoren,
o ushtare, qe te shoh
Shkodren edhe time moter
te dritareja kundruall.
Atje nuk do zgjohem me
luleve qe i tund era
si suvale e pasosur.
Mblidhen shoket mbremanet
ne katund, ne vateret.-
I lashe si enderrez.


Mbaroi Milosaoja.




Poemen, Kenget e Milosaos, nga Jeronim De Rada,kesaj figure te madhe te kombit tone,qe postova ketu e mora nga libri me te njejtin titull , te botuar me 1998 ne Tirane.Libri eshte botuar nen perkujdesjen e D.Budos dhe permban shenime mjaft te rendsishme qe kane te bejne me autorin e poemes dhe me vete poemen.Per pershtatjen e poemes ne shqipen e sotme ka merita te vecanta historiani i letersise shqipe Dh.S.Shuteriqi .

Ja cka shruan mbi kopertinen e prapme te librit ne fjale :

„ „Kenget e Milosaos“ eshte poema e pare shqip dhe vepra me e njohur e Jeronim De Rades.Ajo eshte mbeshtetur ne poezine popullore tradicionale te kolonive arbereshe te Kalabrise.Profesori i mirenjohur i letersise shqiptare Dhimiter S.Shuteriqi ka meriten e madhe
te paraqitjes dhe te pershtatjes ne gjuhen e sotme te kesaj perle.Ai e beri De Raden te na flase „ ne gjuhen e sotme“ me "gjuhen e tij“. „

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:06

Kodi pellazg i De Radės


Zenel Anxhaku

1

Ishin takuar nė Maki.De Rada ishte kthyer nė njė qėndėr pelegrinazhi pėr tė gjitha shqiptarėt qė dėshironin tė takonin kėtė njeri tė shėnjtė tė ēėshjes shqiptare.

Dhe ja,tani mori vesh se De Rada kishte vdekur…Dhe nė prill tė vitit1903 Faik Konica do tė shkruante ca fjalė brilante pėr De Radėn e madh kur mori vesh vdekjen e tij.

…Jam prej atyre qė mendojne se pėrpara varrit tė njė njeriu si De Rada duhen pak fjalė dhe pak fjalė arrijnė.Jeta e De Radės ėshtė e kulluar si ujėt e njė kroi nė malet.

Po ku ėshtė madhėshtia e De Radės? Sė pari nė dashurinė e nxėhtė dhe kurrė tė lodhur pėr Shqipėrinė.Ky plak nėntėdhjetėvjetėsh kish edhe pėr pėr Atdheun e shkretė njė zemėr njezetė vjeēe djali.Ēmėsim i madh pėr ne tė gjithė…

Kėtij shqiptari tė vėrtetė ti falemi o shqiptarė.

2

Por ajo qė do ta shtinte gjithmonė nė mendime Faik Konicėn ishte pikėrisht poema madhore Milosao qė De Rada e kishte shkruar kur ishte vetėm22 vjeē.Pikėrisht kjo e habiste atė sė tepėrmi.Si ka mundėsi qė ky brilant poetik tė shkruhet si vepėr e parė nga njė djalosh njezetė e dy vjeēar?Mos ishte vetė perėndia e muzave qė fliste…

…Duke hyrė njė ditė nė libėrtoren time mė ra syri nė vjersha tė De Radės dhe mora Kėngėt e Molosaos.Shkova nė dorė duke kthyer fletėt e kėtij libri tė vogėl tė cilin De Rada ma kish falur duke shkruar disa fjalė mė ato duar qė i dridheshin nga shumėsia e vjetėve.

3

Po ku qėndron bukuria e brishtė dhe e papėrsiritėshme Milosaos?Ku i kish marrė ai ato metafora tė ēuditėshmedhe tė paharrueshme?Po ja ,le tė kujtojmė tė paktėn dy vargje si margaritarė tė pashoq qė ndrisin nė fund tė oqeanit tė shpirtit

Ku dyer tė hapura

Zjarret dritėsojnė nė udhė…

…De Rada na vė para syve pamje tė bukurae tė gjalla,na kujton katundet tanė,ku mė tė zėnė tė natės,nė verė dyert hapen tė shtėpive,dritat ndizen dhe fshtarėt dalin nė prag…

4

Pse Milosau zė vėndin e parė pas njė pune mė se gjashtėdhjetėvjeēare sė kėrkuari poezinė nė rapsoditė arbėreshe?Ku qėndronte ky mister i heshtur si lumenjtė e nendheshėm?

…Ai qė meriton vėndin e parė ėshtė padyshim poemi Milosao.Shkrimtarė e dijetare tė medhenj me zė si tanėt dhe tė huaj dhanė gjykime tė larta dhe tė lavdėrueshme.Nė poemėn Milosao De Rada kėndoi tė ndodhurat e njė djali me kėtė emėr,por me tė vėrtetė nuk bėri gjė tjetėr,veē se dėftoi tė ndjerat e zemrės sė vet me dashurinė pėr tė bijėn e Kallogresė.

5

Ah,dashuria,dashuria,dhe pėrsėri dashuria…

Ka dyer tė hapura

Zjarret dritėsojnė nė udhė…

6

Ishin takuar nė Maki.De Rada ishte kthyer nė nje qėndėr pelegrinazhi pėr tė gjitha shqiptarėt.I kishte dhuruar Milosaon.

7

…Ndoshta nga vobegtėsia nuk vajti askurrė nė Shqipėri.Sikur tė kish bėrė njė udhėtim gjashtėmuajsh nė vėndin e tė parėve,do tė kishim sot nė gjuhėn tonė jo njė ,por disa kryevepra…

…Duke hyrė njė ditė nė libėrtoren time mė ra syri nė vjersha tė De Radės dhe mora Kėngėt e Milosaos….

…Zjarret dritėsojnė nė rrugė…

8

Mendoi se nuk ka poet tjėtėr si De Rada qė kaq bukur ,ndritėshėm dhe bindshėm tė jėtė dhėnė portretin e vėndlindjes sė tij.

Maki ėshtė nė kujtimet,nė poezitė,nė personazhet,nė qindra letrat e dėrguara ,nė porositė dhe ne mesazhet.

Autobiografinė e tij De Rada e fillon me Makin dhe e mbaron me Makin.Maki ėshtė njė personazh kryesor nė jetėn dhe krijimtarinė e De Radės.

…Kam lindur mė 28 nentor 1814 nė Maki,koloni e vogėl arbėreshe e Italisė,e vendosur mbi njė kodrinė tė hapur pėrballė detit Jon….

I fillon me kėto fjalė kujtimet e veta De Rada.Nė Maki ai limi,u rrit,kaloi fėmijėrinė,u burrėrua,u dashurua,gjeti muzėn e tij tė frymėzimit,u ndesh me jetėn,rriti krahėt e pegasit,u forcua dhe u brumos me nje botė tė veēantė shpirtėrore.Aty kaloi njė jetė tė gjatė ,u plak dhe vdiq.Dhe nė fund tė kujtimeve ndėrsa qiriri po shuhej ai shkruajti duke kujtuar pleqėrinė e thellė…

…Tė shumtėn e rasteve i kaloja tek Markezi Volkano.Njė mbrėmje bija mė e vogėl e Markezit mė lajmėroi pėr qėllimet hakmarrėse tė Princit,kryetar i reaksjonit monarkist qė po krijohej dhe ngulmonte duke mė kėshilluar qė tė mos e lija Napolin.

Pėrkundrazi tregimet e saj pėrherė e mė tepėr mė bėnė si vendndalesė Makin tim tė bukur,gjashtėqindsh banorėsh,pa gjyqtar,pa kryetar bashkie,pa xhandarė,ku kisha lindur i lirė ,pa mė urdhėruar kush…

E ky fshat gjashtėqind banorėsh,pa xhandarė dhe pa e urdhėruar kush,pėrveē frymės sė pėrjetėshme tė lirisė tė ardhur nga koha e Motit tė Madh nėpėrmjet gjakut tonė tė shprishur kishte pėr De Radėn njė bukuri tronditėse.

Kjo bukuri do tė vėrshojė si valėt e detit tek Kėngėt e Milosaos,tek Serafina Topia,tek Skėnderbeu i pafat,madje edhe tek publicistika e tij te Flamuri i Arbėrit.

…Pa pikėzime tė gjata unė shoh ato kasolle nga perdet e sė cilės duket trualli i zbehtė i buzės sė ujit,lumi dhe mali dhe zogu o vogėl qė kėndon nė mes tė kllzave, bulėzat e pemėve duke pėrshėndetur ditėn e plotė…

…Deti i soditur nėpėrmjet kodrinash larg ėshtė njė kujtim i gėzueshėm i rinisė sime.Por mua nuk kish ndodhur kurrė tė vėrej borėn qė duke zbritur mbi leshterikėt mbulon krahėt e zhytrave kah fluturojnė nė sipėrfaqen e ujit.Asnjėhėrė nuk mė shkoi mėndja tek ujėrat e detit dhe kodrave si njė valle…

…Nė Psallmet kemi kodrat qė gėzohen si qėngjat e ndoshta nuk ngjasonin nėn dritėn e hėnės…

Nga kėto kujtime na shfaqet vargu i parė i eposit tė madh tė dashurisė sė De Radės

Lisa jeta kish ndėrruar…

9

Shumėkush qė ka shkruar pėr De Radėn e ka paraqitur atė gabimisht si njė romantik dhe ėndėrimtar jo shumė vepronjės qė nė fund vdiq i varfėr me ca sardele te thata nė xhepat…

Ky ėshtė njė imazh i gėnjeshtėrt.Jeta e De Radės ėshtė tepėr e vrullėshme dhe ai ka qėnė dhe autor dhe aktor i jetės sė vet tė gjatė prej militanti politik,artistik dhe nacjonalist njėherėsh.Ai mblodhi rapsoditė e vjetra arbėreshe,botoi njė gazetė duke bėrė njė punė tė madhe praktike,bėri projekte pėr hapje shkollash dhe kolegjesh,studjoi nė mėnyrė tė thellė rrėnjėt e gjuhėsdhe tė historisė shqiptare.

Gjatė gjithė jetės sė vet ai pėrpunoi njė kod tė veēantė,njė sistem tė veēantė artistik dhe etik.por edhe politik dhe strategjik pėr rilindjen tonė kombėtare ,njė kod qė mė vonė do ta merrnin dhe do ta bėnin tė tyren tė gjithė rilndėsit e mėdhenj shqiptarė.

Pas njė pune kėmbėngulėse me mendjen det dhe me zemrėn zjarr ai shpall me krenari….

…Nė kėto pėrpjekje doli zbulimi botėror se me emėra tė gjuhės shqipe janė shėnuar nė Europė idhuj tė natyrės dhe heronjtė traditės mė tė lashtė klasik.Sot ėshtė e qartė se tė paktėn prej katėr mijė vjetėsh folėsit e kėsaj gjuhe tė quajrur nga Homeri ,Pellazgėt hyjnorė,banorė qytetesh qė qenė tė shkelqyeshėm pėr doktrinė dhe fuqi…

Ja pra kush ėshtė zbulesa hyjnore e De Radės.Ja ku e gjente ai atė fuqi tė mbinatyrėshme qė e bėnte tė pamposhtur dhe i jepte flakė dhe sharm pėr tė shkruar ato xhevahire tė rrallė dhe pėr tė marrė ato inisjativa tė papara.

Jemi kėtu nė vėndin tėnė

Qė pa lerė diell dhe hėnė,thoshte kėnga e popullit.

Duke studjuar thellė folklorin dhe Homerin e madhėrishėmai arriti vėrtet nė njė zbulim tė madh e tronditės.Shqipja ėshtė bijė e vjetėr e pėllazgjikes dhe shqiptarėt vijnė nga pellazgėt.Ai vinte nga njė vend ku shkrepėtinte dhe farkėtohej vetėtima,ku ka kėngė bilbilash ,gjelbėrim trėndafilash dhe xhevahirė vjetėrsirash…

10

Pellazgėt…

A nuk kishin ata njė qytet tė mahnitėshėm Dodonėn ?A nuk e kishin ata Tempullin e parė nė botėn e qytėtėruar ,Tempullin e Dodonės ?A nuk u fal Akili dhe Aleksandri i Madh,Pirro Burri dhe zulmėtarė tė tjerė tė hyjnishėm ?

Dodona do tė ishte ai qytet dhe Tempull qė do tė ndriēontė dhe do tė bėnte hyjnore lirėn delikate por tė pathyeshme tė De Radės .Brėnda krijimtarisė sė De Radės ndihet kumbueshėm dhe rrėzėllitės

ky qytet mė mendimet mė tė larta dhe me ndjenjat mė fine dhe humane.Dodona do tė ishte ai diell mirėsie dhe historie ,nxehtėsie dhe mrekullie qė do tė mbinte nė shpirtin e De Radės atė zjarr gjenerues tė epiteteve, metaforave,personifikimeve ,atė rapsodi tė njė poemi arbėresh

Pellazgėt…

A nuk thoshte Marin Barleti se Arbėrit janė fis bujarėsh,fis mbrėtėrish ?A nuk krenohej Skėnderbeu nė letrat dėrguar papėve dhe princave se ….Tė parėt tanė kanė qėnė epirotas nga tė cilėt ka dalė ai Pirroja me nam hovin e tė cilit nuk mud ta pėrmbanin romakėt dhe qė pushtoi me armė Torandon dhe dhe shumė qytete tė tjera tė Italisė

Tė parėt tanė kanė qėnė edhe mė fisnik sepse ata nėn Aleksandin u futėn gjer nė Indi…

A nuk deklaronte i madhi Homer …

…O Zeus,mbret Dodanas,pellazg,qė banon larg,qė kujdesesh pėr Dodonėn,ku ishte qėndra e pellazgėve…

De Rada mahnitet nga ky zbulim dhe ėshtė i vetėdijshėmse qė aty nga Maki ka bėrė njė zbulim tė madh.Dhe kėtė kumt e ka shpėrndarė nė qindra e qindra letra ,nė mijėra faqe krijimtarie.

Kėtė zbulim do tė merrnin edhe vėllėzėrit Frashėri,edhe Kostandin Kristoforidhi,edhe Jani Vreto,

Mė tej stėrnipėrit e tyre si Konda,Falaski dhe Pilika do tė shkruanin libra tė paharruar pėr mbrojtjen e kėtij zbulimi.

Pellazgėt kanė jetuar dikur edhe aty nė Maki,nė brigjet e Italisė dhe tė Greqisė sė sotme dhe pėr kėtė De Rada ndihet krenar se ėshtė pikėrisht nė vėndin e stėrgjyshėrve.

Ndaj De Rada dyfish krenar pėr takimin me Lamartinin nė vitin 1884 shkruan…

…Nė shtator erdhi nga Franca nė Napoli nė banjot e Iskias poeti Lamartin.Ai ishte nė kulmin e karjerės sė tij tė shkėlqyer e tė brohoritur.Me anė tė njė marinari i dėrgova atij njė kopje tė Milosaos.Unė isha shtrirė nė shtrat nga dhimbjet e shpirtit kur pas pesė ditėsh marinari u kthye me kėtė letėr

…Zotni

Jam i lumtur pėr kėtė shėnjė vllazėrore poetikedhe politike midis jush dhe meje.Poezia ka ardhur nga brigjet Tuajae aty duhet tė tė kthehet.

Pėr ēfarė brigjesh bėhet fjalė?Pėr brigjet e Makit?Kur flet Lamartini pėr vėllazėri poetikedhe politike dhe pėr brigjet Tuaja,mos vallė edhe ai ka para sysh lashtėsinė e arbėreshėve deri tek pellazgėt ?

…Libri i jetės qė na rri pėrpara syve ka nė vetvete nje qėnie tė dyfishtė e tė amėshuar ,shkruan nė biografinė e tij De Rada.

Pėr kėtė qėnie tė dyfishtė do tė shkruajnė mė tej edhe tė tjerė….

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:06

KENGE E SERAFINES
Fragment

Arte, shtator 1443
Ishim vasha bujaresha
dhe tek bredherinim.
Une , nga Himara e ardhur
me lemsh ne gji ate jave,
gezim s'kisha, ndonse orne
shkumbebardhes vale, e buzet
nga puhiza plasaritur.
Valandritur nje anije
nga larg me Bozdarin vinte.
Gjer ne cast kur beri kthesen,
gjithe degjuan nje kenge,
qe humbiste e ngrihej prape
permbi djep te valeve.
" Per nje jave patem mjergull,
dhe nga shkuam , ne na fshehu,
si ta kishme armiqte boten.
Por pastaj , te djelen mbrema
shkrepi hena dhe u mbushen
udhet,tempujt edhe deti.
Nga pallati tash me sheh
vasha qe mua me do !
Keshtu mua me tha zemra . "
Dhe vertete , ne drite hene,
ndonese larg , ne qeme afer.

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Admin
Administrator
Administrator


Male
Numri i postimeve : 3220
Age : 30
Location : I Don't now
Job/hobbies : I Don't now
Humor : I Don't now
Registration date : 12/11/2007

MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   12/9/2009, 15:08

Poetėt romantikė shqiptarė Ēabej i sheh si krijues tė veprave tė artit dhe si atdhetarė e edukatorė tė kombit. Duke pasur parasysh trashėgimitė kulturore autori romantizmin shqiptar e sheh si romantizėm evropian e si romantizėm ballkanik, duke identifikuar pėrfaqėsuesit e mėdhenj tė kėtyre pamjeve Jeronim de Radėn dhe Naim Frashėrin.

De Rada ka trashėgim njė kulturė shqiptare - bizantine paraturke. Karakteristikat romantike tė poezisė sė tij janė: mbėshtetja nė poezinė popullore, thellimi nė tė kaluarėn kombėtare, lavdėrimi i Mesjetės, kėndimi i shpirtit tė gruas, subjektiviteti, pesimizmi, natyra thellėsisht religjioze, ndjenja e natyrės ... dhe njė interesim pėr Orientin.

Pėr sa i takon formės, poezia e De Radės i ngjan kėngės popullore arbėreshe nė ritėm, nė frymė epiko-lirike; ka karakter autobiografik dhe njė ndėrtim me pamje qė lidhen nė mėnyrė asociative, pa njė strukturim tė kombinuar logjik.

Pjesa e vepėrisė sė De Radės lidhet me figurėn e tij nacionale nė botimet e nė diskutimet pėr gjuhėn e pėr kombin.

“Poezia italo-shqiptare ėshtė lėndė ballkanike e derdhur nė formė romane, autorėt e saj janė tė drejtuar nė themel nga Perėndimi. Nė kundėrshtim me kėtė Naimi ėshtė poet ballkanik i thjeshtė dhe si i kėtillė ėshtė njė natyrė gjysmė-orientale” (105) shkruan Ēabej, pėr tė precizuar qė ndikimet perėndimore e ndikimet lindore janė bashkuar te Naimi. Fryma romantike (e vonuar) mbėrrin te Naimi pėrmes romantizmit frėng qė ishte pėrhapur nė Lindje (Greqi e Turqi). Kėshtu ai karakterizohet si romantik i Evropės Juglindore, duke kultivuar idenė e lirisė si nacionalizėm modern. Mė tutje, Ēabej e karakterizon si edukator “sepse veprat e tij mė shumė se qėllimit estetik i shėrbenin njė qėllimi etik

_________________
See I will Always Love the Reds so much We are the team nobody else can touch - Manchester RULE
Mbrapsht nė krye Shko poshtė
Shiko profilin e anėtarit http://albania.bestgoo.com
Sponsored content




MesazhTitulli: Re: Jeronim De Rada   Today at 17:41

Mbrapsht nė krye Shko poshtė
 
Jeronim De Rada
Shiko temėn e mėparshme Shiko temėn pasuese Mbrapsht nė krye 
Faqja 2 e 2Shko tek faqja : Previous  1, 2

Drejtat e ktij Forumit:Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi
Albade.com :: Arti dhe Kultura :: Letėrsia-
Kėrce tek: